Waar ooit de antiek stad Asypalea lag – het kloppende hart van Samos in de Grieke oudheid – ligt nu het stadje Pythagorio, vernoemd naar wiskundige Pythagoras (A2+B2=C2). Een wandeling in de directe omgeving brengt ons naar de overblijfselen uit de 6e eeuw voor Christus, en naar de luchthaven van Samos die er pal naast ligt. Een wonderlijke en rumoerige tocht door oud en nieuw Samos.

We beginnen onze tocht aan de haven van Pythagorio, het toeristische hart van het charmante stadje. Terrassen strekken zich uit tot aan de kade, waar ouderwetse vissersbootjes gebroederlijk zij aan zij liggen met dikke, witte polyester jachten. Toeristenwinkeltjes verkopen hier vooral leren sandalen, een lokale specialiteit. De doelgroep daarvoor is in meerderheid op weg naar het standbeeld van Pythagoras dat – voor de meesten hinderlijk ver – achteraan de haven op een pier staat. Wij vertrekken de ander kant op en wandelen door oude straatjes het stadje uit.

Grotkapel Spilianiklooster

Kaarsje branden onder de grond

Klooster leven

Onze eerste bestemming is het oude amfitheater dat even buiten de stad ligt. Dat is nu weliswaar gevuld met opgebouwde tribunes en podia, maar verder uitgestorven. Het hek zit wel op slot, dus we moeten het hebben van gluren door het hek om een indruk te krijgen. In het even verderop gelegen Spilianiklooster zitten de deuren niet dicht en kunnen we een bezoekje brengen aan de ondergrondse kapel die ooit het hart vormde van deze religieuze gemeenschap van monniken. Inmiddels staan er een klooster en kerk bovenop, maar een kaarsje branden onder de grond is nog altijd mogelijk.

stadsmuren Asypalea

Resten van de oude stadsmuren

Water en stenen

Volgend hoogtepunt om te bekijken is de Eupalinos-tunnel, een bouwkundig hoogstandje uit de 6e eeuw voor Christus, dat diende om water naar de antiek stad te brengen. Helaas voor ons is hij dicht voor renovatie en dat gaat nog wel even duren, zo belooft het informatiebord. Dat gaat lekker zo met de bezienswaardigheden…. Gelukkig voor ons liggen de resten van de oude stadsmuren gewoon midden in het veld. Een argeloze wandelaar zou ze kunnen aanzien voor een soort omheining (wel breed!), maar uit de langgerekte vorm kan je opmaken dat dit onderdeel van een groter geheel is geweest. Het oude Asypalea werd omringd door zeven kilometer stadsmuur, met twaalf poorten en maar liefst 35 torens.

Airport Samos

En we zijn los!

Te goed bereikbaar

De rondweg over het eiland slingert zich door Pythagorio en daarmee ook pal langs (en door) de oudheden. Tel daarbij op dat hier ook de luchthaven ligt en je begrijpt dat het niet echt rustig is op deze vindplaats van oudheden. In de oudheid werd op het eiland de godin Hera aanbeden. In de klassieke verhalen wordt Samos genoemd als de plaats waar Hera en Zeus in het geheim trouwden. De aanbidding van de oppergodin was hier dan ook sterk verankerd. Het Hereion, de plaats waar de aan Hera gewijde tempel stond, ligt pal naast het vliegveld, wat een haast surrealistische samensmelting van oud en nieuw oplevert.

Oudheden Pythagorio

Resten uit de antieke stad Asypalea

Bermtoerisme

In de 6e eeuw voor Christus bestuurde Polycratos Samos. Zijn megalomane trekjes leefde hij uit bij de bouw van de stad Asypalea. Hardvochtig voor zijn onderdanen pompte hij al het geld in de bouw van de stad en zijn verdedigingswerken, ter meerdere eer en glorie van zichzelf. Daar hebben we dan wel aan te danken dat er relatief veel bewaard is gebleven. Die resten zijn te bewonderen vanachter een hek, langs het voetpad dat langs de rondweg naar Pythagorio loopt. Niet pittoresk Grieks genieten, maar kijken met permanent geruis van passerende auto’s op de achtergrond. Raar, maar toch de moeite waard!.

Begraafplaats Pythagorio

Stilte in de stad

Eeuwige rust

Het gebrek aan stilte wordt gecompenseerd als we Pythagorio weer binnenwandelen. We volgen een bordje ‘castle’ en tweehonderd meter verder staan we ineens op een stemmige, overvolle begraafplaats. Overvol met graven wel te verstaan, want levende mensen zijn er nu niet. Wel heel veel kleurige bloemen die fraai afsteken tegen het vele witte marmer. Een indrukwekkend tegenwicht tegen al het verkeersgeluid dat ons tijdens de wandeling heeft vergezeld.

A2+B2=C2

We keren terug naar het centrum van de stad die zijn naam dankt aan de bekendste eilandbewoner. Wiskundige Pythagoras leefde ook in de zesde eeuw voor Christus en kreeg het al snel aan de stok met heerser Polycratos. Hij zag dat de heerser niet om zijn onderdanen gaf en bekritiseerde hem openlijk. Die nam dat niet en vervolgde Pythagoras die daarop op de vlucht sloeg en zich verborg in een grot op het eiland. Anno nu is de megalomane en eerzuchtige heerser grotendeels vergeten en pronkt een groot standbeeld van Pythagoras aan de haven. En kennen we allemaal die ene beroemde stelling, in het hoofd gestampt bij de wiskundeles: A2+B2=C2. Had dat niet iets te maken met met rechthoekige driehoeken?? Een beetje weggezakt in mijn eigen ‘antieke oudheid’….

Praktisch

Dit is wandeling 9 uit Wandelen op Samos, een gids met 15 rondwandelingen op dit Griekse eiland. Kijk op www.wandelenopsamos.nl voor meer informatie. Daar vind je ook de complete beschrijving van een andere route uit de gids. De gids direct bestellen kan natuurlijk ook. Ga daarvoor naar onze webshop.

Meer lezen over wandelen op Samos?

Agios Konstantinos: over oude paden de bergen in

De bergen van Samos-stad

Verrassende ontmoetingen op Samos

Kalithea: wandelen aan de voet van de hoogste berg van Samos

Herfstwandeling tussen de kastanjes op Samos

De katten en kapellen van Kokkari, Samos